| Gewest |

Drie gewesten

In België vind je drie gewesten: het Vlaams, het Waals en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.


Bron: Bpol
Gewest Hoofdstad Taal Inwoners
1 Vlaams Gewest Brussel Nederlands 6.444.127
2 Waals Gewest Namen (Namur) Frans en Duits 3.589.744
3 Brussels Hoofdstedelijk Gewest Brussel (Bruxelles) Frans en Nederlands 1.175.173
Totaal 11.209.044

Het inwonersaantal (2015) komt van de Federale Overheidsdienst Economie. Deze FOD Economie situeren we vanzelfsprekend bij de federale overheid.

De gewesten en gemeenschappen zijn een gevolg van de verschillende staatshervormingen. Deze zijn er gekomen in verschillende stappen en waren een gevolg van meningsverschillen tussen Vlamingen en Walen. Zo waren er verschillende meningen over cultuur (onderwijs in het Nederlands) en economie (vroeger was Vlaanderen het arme deel).

Daarom wilden in de eerste plaats Wallonië meer economische onafhankelijkheid. Ook de Vlamingen hadden een eis, zij wilden meer culturele onafhankelijkheid (Nederlands werd in België pas een officiële taal in 1898), onderwijs was in het Frans... Na vijf staatshervormingen zijn de gewesten en gemeenschappen zoals we ze vandaag kennen, klaar.

Bevoegdheden

De gewesten mogen niet alles regelen. Zij zijn enkel bevoegd voor thema's op economisch gebied:


Bron: Buzzardlawfirm.com

  • Ruimtelijke Ordening
  • Stedenbouw
  • Huisvestingsbeleid
  • Werkgelegenheid
  • Landbouw en zeevisserij
  • Energie
  • Openbare Werken
  • Delen van de fiscaliteit ('kleine' invloed personenbelasting (opcentiemen), belasting op voertuigen, dienstencheques, ...)
  • Fiscaliteit rond eigen woning (de woonbonus), renovaties...
  • Buitenlandse Handel
  • Gemeente- en Provinciewet
  • Mobiliteit (gewestelijk openbaar vervoer, snelwegen, gewestwegen, inspraak in de NMBS...)
  • Verkeersreglement (alleen snelheidsbeperkingen openbare weg (met uitzondering van de snelwegen), plaatsen verkeerstekens, gevaarlijk en uitzonderlijk vervoer...)
  • Verkeersveiligheidsfonds
  • Gewestelijke keuring, radars...
  • Rijopleiding, rijscholen en rijexamen (rijbewijs blijft wel federaal)
  • Advies geven verkeersreglement
  • Arbeidsmarkt (VDAG, controleren/sanctioneren werklozen, doelgroepenbeleid, educatief verlof...)
  • ...

Aangezien de gewesten bevoegd zijn voor het gewestelijk openbaar vervoer, heeft elk gewest haar vervoersmaatschappij:

Vlaanderen: De Lijn
De Lijn (Vlaanderen)


Wallonië: TEC (Transport en commun)
TEC (Wallonië)


Brussel: MIVB (Maatschappij voor Intercommunaal
Vervoer te Brussel)
STIB (Société des transports
intercommunaux de Bruxelles)
MIVB/STIB (Brussel)

Overdracht bevoegdheden

Merk op dat de organen voor het Vlaams Gewest, dezelfde zijn voor de Vlaamse Gemeenschap. Zij vallen immers samen, er is maar één Vlaamse regering en maar één Vlaams parlement.

Ook het Waals Gewest kan volgens de grondwet bevoegdheden overdragen aan de Duitstalige Gemeenschap. Zo kan de Duitstalige Gemeenschap dus enkele gewestbevoegdheden uitoefenen. Een voorbeeld hiervan is werkgelegenheid. Er zouden slechts 3 gewestinstellingen mogen zijn die zich hiermee bezighouden (Vlaams, Waals en Brussels Gewest), toch heeft ook de Duitstalige Gemeenschap haar eigen instelling:

Vlaanderen: VDAB (Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding) Wallonië: Le Forem (L'Office wallon de la formation professionnelle et de l'emploi)
VDAB (Vlaanderen) Le FOREM (Wallonië)


Brussel: Actiris (samentrekking Actief en Iris)


Duitstalige Gemeenschap: ADG (Arbeitsamt der Deutschsprachigen Gemeinschaft)
Actiris (Brussel) ADG (Duitstalige Gemeenschap)

Het doorgeven van bevoegdheden tussen de gewesten en gemeenschappen wordt met een moeilijk woord de asymmetrische structuur van België genoemd.

Wetgevende en uitvoerende macht

Voor de bevoegdheden hierboven moeten natuurlijk wetten worden gemaakt. Op dit niveau heten wetten decreten (in het Brussels parlement zijn dit ordonnanties). Naast het maken ervan moeten ze ook uitgevoerd worden. Hieronder vind je een overzicht met de instellingen die zich bezig houden met het maken en uitvoeren van decreten en ordonnanties voor de gewesten.


Bron: En.wikipedia.org

Uitvoerende macht Wetgevende macht
Vlaams Gewest Vlaamse Regering Vlaams Parlement
Waals Gewest Waalse Gewestregering Waals Parlement
Brussels Hoofdstedelijk Gewest Brussels Hoofdstedelijke Gewestregering Parlement van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Vroeger sprak men over 'raad' als het ging over het wetgevend orgaan van de gemeenschappen en gewesten. Nu gebruikt men vooral het woord parlement.

Update pagina: 2 februari 2014

Log in   |   Belgische politiek - Belgische staatsstructuur   |   info@bpol.be

www.bpol.be


www.bpol.be